با بررسی موضوع سنگسار؛کتاب احتمالی جدید پیرامون یک حکم فقهی منتشر شد

چکیده:

کتاب«احتمالی جدید پیرامون یک حکم فقهی(سنگسار)» اثر حجت الاسلام جواد فخار طوسی، از سوی انتشارات گنج معرفت منتشر شد.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، کتاب«احتمالی جدید پیرامون یک حکم فقهی(سنگسار)» اثر حجت الاسلام جواد فخار طوسی، احتمالی را مطرح می کند که بر اساس آن مجازات سنگسار برخلاف تلقی رایج، سنگباران به قصد اعدام شخص مجرم نیست و نباید به مرگ وی بینجامد؛ بلکه منظور از این مجازات، انداختن تعداد اندکی سنگ به سوی فرد مجرم به قصد تنبیه او و با شرایط و ضوابطی معین و حساب شده است، به گونه ای که آسیب مهلکی به مجرم نرساند.

این کتاب در پنج فصل سامان یافته است، فصل یکم دربردارنده معرفی تفصیلی سنگسار بنا بر قرائت رایج است، همچنین فرضیه مورد نظر به عنوان احتمالی جدید معرفی شده است.

در فصل دوم، سوم و چهارم این احتمال جدید در آیینه قرآن، روایات،‌ اجماع و سیره مورد بررسی قرار گرفته است،‌همچنین در فصل پنجم به برخی از انتقادها درباره این احتمال پاسخ داده شده است.

در بخشی از پیشگفتار این کتاب می خوانیم:« در کتابی که با عنوان احتمالی جدید پیش روی شما است، به بررسی حکمی پرداخته ایم که در چالش با ارزش های عقلانی بشر در افتاده است و کوشیده‌ایم که گام هایی هر چند کوچک، برای بازشناسی آن برداریم و احتمالی جدید را با خوانندگان در میان بگذاریم.

در این دفتر، به مجازات سنگسار پرداخته شده و درباره آن، این احتمال مطرح شده است که:«مجازات سنگسار بر خلاف آنچه امروزه از آن برداشت می شود، سنگباران به قصد اعدام شخص مجرم نیست و نباید به مرگ وی بیانجامد؛ بلکه منظور از این مجازات،‌عبارتست از انداختن تعداد اندکی سنگ به سوی مجرم، به قصد تنبیه او و با شرایط و ضوابطی معین و حساب شد، به گونه ای که آسیب مهلکی به مجرم نرساند.

احتمالی که در کتاب حاضر مطرح می شود، زمینه ارائه پاسخی دیگر به این سؤال است که آیا سنگسار، یک مجازات اسلامی به شمار می آید؟ آنچه امروزه از شنیدن کلمه «سنگسار» به ذهن خطور می کند، مجازاتی است که منتهی به اعدام شخص مجرم گردد.

چنین سنگساری،‌ در اقوام پیش از اسلام رایج بوده ولی بر اساس احتمال مطرح در این کتاب، اسلام این شیوه را کنار گذاشته است. اما سنگساری که از احکام اسلامی شمرده می شود، مجازاتی است هوشمندانه که از جهت جسمی، نباید به مرگ بیانجامد و بیشتر ناظر به تنبیه روحی او است،‌ یعنی معرفی وی در جامعه، به عنوان فردی خطاکار و بی اعتبار ساختن او.

این نوع تنبیه مجازاتی اسلامی است که پس از اصلاح سنگسار رایج در اقوام قبل از اسلام، به وسیله پیامبر(ص) به عنوان یک مجازات شناسانده شد، ولی متأسفانه مجریان قانون،‌ به ضوابط و قیود و شرایط گوناگون آن بی اعتنایی کرده اند؛‌ ضوابطی که از سوی معصومان(ع) تبیین شده بود و از مرگبار یا شکنجه آمیز بودن آن جلوگیری می کرد.

در نتیجه این احتمال باید بین سنگساری که به عنوان مجازات در اسلام پذیرفته شده است و سنگساری که در اقوام پیش از اسلام و از جمله در«شریعت یهود» رواج داشته است، فرق نهاد و هرگاه در ادبیات دینی کلمه «رجم» دیده می شود، ‌آن را به معنای «مجازات تنبیهی مجرم با زدن سنگ هایی محدود» دانست که بیشتر ناظر به معرفی فرد خطاکار در سطح عمومی جامعه است».

همچنین در بخشی دیگری از پیشگفتار این کتاب می خوانیم: «امروزه بر اساس تلقی رایج، ‌چاره ای جز این نداریم که یا برخی از احکام دین را کنار بگذاریم و یا با عقلانیت و اصول مورد احترام جامعه بشری ـ از قبیل اصل کرامت انسان ـ‌ را رها سازیم.

شکستن این تلقی، بزرگترین دستاورد تحقیق حاضر است؛ از طریق مطرح کردن احتمالی مبتنی بر قرائتی فقهی که عاری از گزاره های منافی با کرامت انسان باشد.

شایان گفتن است این احتمال، پیش از آن که جامه طبع بر تن کند، ‌در اختیار برخی از دوستان فاضل و اهل نظر قرار گرفت و گرچه برخی از نظرات آنان در نزد نویسنده مقبول نیافتاد،‌ اولا به برکت نگاه نقادانه آنان،‌از نقایص و ضعف های کتاب کاست، ثانیا با گنجاندن برخی از آن انتقادات در پانویس ها، گامی بزرگ در تکمیل دیدگاه مطرح، برداشته شد».

شایان ذکر است، کتاب«احتمالی جدید پیرامون یک حکم فقهی(سنگسار)» اثر حجت الاسلام جواد فخار طوسی، از سوی انتشارات گنج معرفت در شمارگان 5000 نسخه در سال 1390 منتشر شد.

حجت الاسلام جواد فخار طوسی، کتاب های دیگری همچون«امام خمینی(ره) و رسانه‌های گروهی» و« پژوهشی فقهی در خبر و خبرگزاری» را در کارنامه خود دارد.

منبع: رسا